Zemin seçim ve uygulaması

[YILDIRIM ÖZDEMİR]

Şimdi sıra geldi bir sonraki adıma. Seçmiş olduğumuz akvaryum ve peyzaja uygun zemini hazırlayacağız. Derinlik, kontrast, renk uyumu gibi pekçok açıdan kuracağımız akvaryumla bütünleşecek ve aynı zamanda canlıları destekleyecek bir zemin gerekliliği açık. Bu konuda neler yapılabilir acaba?

[admin]

Evet dilim döndüğünce zemin seçiminde önem verdiğim kriterleri sıralayacağım

Zemini seçerken ilk aklıma gelen rengin ne kadar önemli olduğu. Zaten bir akvaryum kurarken kafanızda belli bir plan şekillendirmiş olmalısınız bence güzel bir peyzaj için. Bu hayali tasarıma göre de kum rengi seçiminde de belli öncelikler belirlemiş olmalısınız. Mesela ben 120lt'lik akvaryumumu bundan yaklaşık 4 sene önce kurarken direk gidip beyaz quartz kum aldım. Daha sonradan beyaz kumla kurulan akvaryumların pek de karizmatik olmadığını, üzerinde gezen salyangozları ve ölmüş salyangoz kabuklarını belli ederek iyice göz zevkini bozduğu ve özellikle biyolojikl dengenin oturmadığı ilk evrelerde kolayca pislenip bunu gözünüze sokabildiğini öğrendim. Mesela kıpkırmızı renklere sahip aquaclay kumlar da çoğu tasarımda sırıtabilme veya vurguyu yeterince verememe potansiyeline sahip. Koyu renklere yönelirim şahsen direk

Zemin seçiminde bir diğer öneml kriter de kum kalınlığı ve ağırlığı. Kumunuz 0mm quartz gibi neredeyse toz denebilecek kalınlıkta olursa sorun yaşayabiliyorsunuz. Tabii ki kum kalınlığı da bir etken ama kumun diplerine doğru balçıklaşma, anaerobik ortam oluşumu, bitki köklerinin kumun içinde çürümeye başlaması veya optimum şartlarla yayılamaması ortaya çıkabilir. Ayrıca çok kalın taneli kumlar da hem estetik açıdan hem de bitki dikimi açısından elverişsiz olabilmekte. Bir de aquaclay ve lav kırığı gibi hem hafif hem büyük malzemeler var ki bazı bitkileri dikmeyi size işkence haline getirebilmekteler, bunun yanında size bol havalanma ve sirkülasyon, güzel besin dağılımı sağlayabilirler. Dengeyi kurabilmek önemli.

Bir de tabanın bitkileri besleme yönü var elbette ki sitede buna en az önem veren kişi belki de benim Kumlarının altıa torf ya da özel gübreler kullanan akvaristler var. Elbette bunlar güzel ve faydalı (eminim başlık boyunca bu konu da genişletilecektir) ancak fazla abartılmaması ve suyun yüzeyine kolay kolay çıkamayacak şekilde (kum yüksekliğinde pinti davramayarak) ayarlanması gerek. Fazla abartılırsa zeminde anaerobik ortam oluşumu veya akvaryumda yosun patlaması meydana gelebilir.

Şimdilik aklıma gelenler bunlar, herkesten katılım bekliyoruz

[fantastik3]

Daha önce de forumumuzda belirtmiştim ben tam bu aşamada takılıp kalmış bir durumdayım. 100x50x50 cm ebatlarında bir akvaryumum ; 7x 30W floresan, 1200lt/saat filtre, 11W UV, Ista maxmix Co2 reaktör vb donanımım var. Vivipara, parvula ve Blyxia ve başka türler üzerine bitkili bir tank kurmayı planlıyorum.Lav kayası kullanmaya karar vermiştim ama salınımsız, uygun fiyatlı başka bir kaya da olabilir. Bitki türlerive  taban konusunda örnek aldığım uygulamaları incelediğimde çok katmanlı ama ince bir şekilde dizilmiş olanlar dikkatimi çekti. Ben de buradan ve okuduğum diğer yazılardan sonuç çıkararak bir karara varmaya çalışıyorum. Önceleri Aquaclay en üstte olacak diye düşünmüştüm.
Aquaclay hafif ama geniş hacimli olduğundan akvaryumumda daha az ağırlık ve gözenekli yapısı olması, kök gelişimine kolaylık sağlaması, ısı iletiminin ve su dolaşımının kolay olması, ayrıca bir çok kaynakta besin içerikli olduğu yazması ( en önemlisi 3 kuruş fazla olsun kırmızı olsun ) nedeniyle aradığım işte bu diye düşünürken; bitki dikiminin problemli olması beni caydırdı!
Artık siyah quartz, salınımsız bir kum kullanmaya karar verdim, üstelik fiyatı da çok uygun (1kg 1TL, çuvalı 40 TL) Aquaclay gibi çok hafif ve büyük değil, Hagen siyah kadar parlak ve pahalı değil! Ancak aynı hagen siyah ölçülerinde.

Benim listem

Sera superpeat (0,5 cm) - listeden çıkarlıdı!
PRODAC FERTIL PLATES (1 cm)
Laterit hjs-50 (1lt)
PRODAC FONDO VIVO (1lt)
Azoo misket gübre (1 kutu)
Siyah Quartz kum 3mm  (40 kg)

Ayrıca her katman arasına quartz kum ince tabakalar halinde serilecek.

[Bvarisli]

İlk başta son iki tankımda kurduğum tabanları aktarayım.
Tank 1 (82-47-50Y) Alttan üste doğru
3-3,5 litre arası Dünya marka Coco Peat
5 Kg Seachem Flourite Red
2 Kg Dasz Soil
30 Kg civarı Hagen Siyah

Tank 2 (32,5-32,5-27,5Y) Alttan üste
0,5 litre civarı Dünya marka Coco Peat
1 Kg civarı Prodac Fondo Vivo
1 Kg civarı Dasz Soil
5 Kg civarı Fish Siyah kum.

 Özellikle ilk tank'taki taban aradan 1 yıl geçmesine rağmen hala çok etkili. Çünkü hala tabanda ek birşey kullanmıyorum. Tabi bunda zamanla alta geçen organik kalıntılarında etkisi var ama hala etkili bir tabana sahip olduğumu düşünüyorum. Tabi katmanlı tabanında zorlukları yok değil. Özellikle ilk kurulumda besin dengesini iyi ayarlamak gerekiyor. Üst katmanın altında bir besin yığını olduğundan bitki dikimi ve özellikle peyzaj değişiklikleri zor ve riskli bir hale geliyor. Bu ve bunun gibi sebeplerden dolayı zemin seçim ve uygulaması oldukça önemli. Özellikle tekrar kurulabilirliği yada değiştirilmesi çok zor olduğundan ilk tercih iyi yapılmalı ve sonradan pişmanlık duyulmamalı. Tek katman olarak taban hazırlamak demek değildir ki bitkiler kökten almaları gereken besinlere ulaşamayacaklar. Bu amaca yönelik olarak pek çok tablek taban gübreleri bulunmakta. Gerekli noktalara yapılacak takviyelerle çok iyi şekilde bitki yetiştiren kişiler mevcut.

 Taban olayına sadece besin yükü olarak da bakmamak lazım. Estetik bir görüntü için tabandaki besin kadar en üst katmanın serilişide önemli. Son zamanlarda ki kurulumları incelediğimizde artık standart düz serilimler yada arkası yüksek önü alçak serilimler tarihe karışmakta. Özellikle dalgalı yükseltiler yada rasgele ama inişli çıkışlı serilimler oldukça güzel peyzaj oluşturmakta. Zamanla muhakkak taban erezyonu olacaktır ama genel olarak ana hatlar korunuyor.

 İşte benim bundan sonraki kurulumlarda dikkate alacağım maddeler bunlar.

[YILDIRIM ÖZDEMİR]

Tabi bunda zamanla alta geçen organik kalıntılarında etkisi var...

İşte ne zaman söylenecek diye merak ettiğim noktalardan birisi. Bu çok duğru bir teşhis. Piyasadan hangi taban malzemesini alırsanız alın bunların etkili ömrü yaklaşık 6 aydır ve takip eden 2. altı ayda azalarak biter. Ancak bu zaman zarfında sağlıklı ve yeterli organik yükü bulunan bir akvaryumda oluşacak çöküntü zeminin derinlerine işleyerek piyasadan alabileceğiniz pekçok hazır taban malzemesinden çok daha kaliteli ve besinin köklerce işlenmesine yardım edecek bakterilerle zenginleşmiş bir tabanın oluşmasını sağlayacaktır. Tabanda kullanacağınız malzeme (tablet gübreler hariç) her ne olursa olsun daima amaç bu ilk dönemleri atlatabilmek için tasarlanmaktadır. İlk aşamalarda (oturmamış bir akvaryumda) demir kullanımı alg oluşumun en büyük nedeni olduğundan tabanda daha yavaş salınım yapacağı için demir içeriği yüksek malzemelerin kullanılması da avantaj sağlar. Ancak bir süre sonra artık sıvı demir gübreyi de daha rahat kullanabilir hale gelirsiniz.

Üst katmanın altında bir besin yığını olduğundan bitki dikimi ve özellikle peyzaj değişiklikleri zor ve riskli bir hale geliyor.

Taban seçiminin kurulum adımlarında bana göre sonlarda yer almasının bir nedeni de işte bu. Özellikle yumuşak dokuya sahip bir taban malzemesi kullanıyorsanız bu peyzaj değişiklikleri daha da büyük sorun yaratacaktır.

Gerekli noktalara yapılacak takviyelerle çok iyi şekilde bitki yetiştiren kişiler mevcut.

Tablet gübrelerin asıl önemi burada. Ancak bu cümle biraz eksik olmuş. Gerekli noktalara, GEREKLİ ZAMANLARDA demek daha doğru olacaktır. Tablet gübrelerin ilk kurulum aşamasında kullanılması pek doğru olmaz. Lakin tabana zaten fazlasıyla malzeme konulduğundan bunlar çok fazla fayda sağlamayacak, hatta suya kontrol dışı bir salınım yapma riskini artıracaktır. Bu tür gübrelerin daha ziyade ileri aşamalarda 2. altı aydan sonra kökten beslenmeye daha eğilimli bitkiler için kullanmak doğru olacaktır.

[YILDIRIM ÖZDEMİR]

Pekala katmanların oluşturulmasında ve ayrıştırılmasında nelere dikkat edilebilir? Bu oluşturacağımız zengin zeminin üzerini ne kadar kumla kapatmak gerekir? Bu bahsi geçen malzemeler neye göre seçiliyor? Sadece duyumlar ve kopyala/yapıştır mesajlara mı yoksa? Neye/Ne kadar ihtiyaç olduğundan eminmiyiz? Kullanılan malzemelerin akvaryum için uygun olduğundan eminmiyiz?

En üst katmanı ne şekilde seçeceğimizi Birkan kardeşimiz gayet güzel özetlemiş (her ne kadar kendisi uygulamasa da ;-)) Bu tabakanın kalınlığı, tane büyüklüğü ve bunların anaerobik bölgelerle ilişkisine değinmiş olması da yerinde olmuş. Önemli bir husus. Kökten başlayan kahverengileşme (Nekroz) ve erimenin (Bkz: Bitkilerin beslenmsi 4.Bölüm) en büyük nedenlerinden birisidir çünkü bu konu.

[Bvarisli]

 Ben katmanların oluşturulmasında daha önceki tecrübeler doğrultusunda tercihler yaptım. Mesela Hindistan cevizi torfu'nu bir arkadaşın tavsiyesiyle ve miktarınıda yine onun kullandığı ve genel olarak bahsedilen ölçülerde yani 1-1,5 cm civarında kullandım. Seachem Flourite Red'i firmaya olan güvenim doğrultusunda tercih ettim. Dasz soil'i ise yine tavsiye mahiyetindeki bir kullanımdan sonra. Katmanlar arasında herhangi bir ayrıcı işlem yapmadım. Sadece en üst katman Hagen siyah ile besin katmanlarının arasını ince sinaklik ile ayırdım ve en üst katman kalınlığını en az 7,5-8 cm civarında tuttum. Katmanlı taban yaparken neyin ne kadar besine ihtiyacı olur hesabı yapmadım. Daha çok amacım akvaryum tananı kendi kendini idare eder hale gelene kadar besin eksikliği sıkıntısı yaşamamaktı. Tabi hesaplama yapmadım derken kullandığım ürünlerin paket üzerlerindeki önerileride göz önünde bulundurdum.

 Zamanında bitkili akvaryum macerasına Aquaclay ile başlamış birisi olarak diyebilirim ki bitki dikimi için hiçde uygun bir taban malzemesi değil. Zaten hakkında o kadar çok şey söylendi, o kadar çok kullanım alanı ortaya çıktıki akvaryum ortamı oldukça gerilerde kaldı. Tane büyüklüğü 1-3 mm arasında olan taban malzemeleri özellikle bitki dikiminde oldukça kolaylık sağlamakta.

[Tr-Merces Letifer-Tr]

Bence DERE KUMU,SİYAH HAGEN KUM,SERA FLOREDEPOT karışımı mükemmel bir karışım.Tavsiye ederim.